Μεταβίβαση Ακινήτων σε Οικογενειακές Εταιρείες: Γιατί να Πληρώνουμε Μεταβιβαστικά Τέλη;

Η μεταβίβαση ακίνητης περιουσίας από φυσικά πρόσωπα σε εταιρείες των οποίων μοναδικοί μέτοχοι είναι τα ίδια πρόσωπα ή στενοί συγγενείς τους αποτελεί μια πρακτική με ξεκάθαρα πλεονεκτήματα. Ωστόσο, σήμερα αντιμετωπίζεται ως οποιαδήποτε άλλη μεταβίβαση, με επιβολή μεταβιβαστικών τελών, παρά το γεγονός ότι δεν αλλάζει ουσιαστικά ο έλεγχος της ιδιοκτησίας.

Προτείνω την εισαγωγή ειδικής ρύθμισης που να επιτρέπει τέτοιου είδους μεταβιβάσεις χωρίς την καταβολή μεταβιβαστικών τελών, υπό συγκεκριμένες ασφαλιστικές δικλίδες. Η πρόνοια αυτή υπήρχε μέχρι το 2015, στο άρθρο 9(2) του περί Κτηματολογικού και Χωρομετρικού Τμήματος (Τέλη και Δικαιώματα) Νόμου (ΚΕΦ.219), η οποία προέβλεπε δυνατότητα επιστροφής των τελών υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις και θα μπορούσε να επανέλθει με πιο απλοποιημένο τρόπο: χωρίς την αρχική καταβολή τελών, αλλά με εγγραφή απαγόρευσης επί του τίτλου για πέντε έτη. Η απαγόρευση θα μπορεί να αρθεί εφόσον αποδειχθεί ότι η μετοχική σύνθεση της εταιρείας παρέμεινε αμετάβλητη — με εξαίρεση περιπτώσεις θανάτου ή μεταβίβασης μεταξύ στενών συγγενών.

Μια τέτοια αλλαγή θα μπορούσε να έχει πολλαπλά οφέλη:

● Ενίσχυση της διαφάνειας και της συμμόρφωσης: Οι εταιρείες υπόκεινται σε αυστηρότερη λογιστική και ελεγκτική εποπτεία, γεγονός που περιορίζει τη φοροδιαφυγή και ενισχύει τα δημόσια έσοδα.

● Βελτίωση του φορολογικού προγραμματισμού: Δίνεται η δυνατότητα στους ιδιοκτήτες να οργανώσουν αποτελεσματικά την ατομική και οικογενειακή τους περιουσία, προβλέποντας με ακρίβεια τις φορολογικές τους υποχρεώσεις.

● Διευκόλυνση της διαδοχής: Η διαχείριση της ιδιοκτησίας μέσω εταιρείας επιτρέπει ομαλή μεταβίβαση μετοχών χωρίς ανάγκη αναδιάρθρωσης ή διάσπασης της ακίνητης περιουσίας.

● Αποφυγή δυσλειτουργιών συγκυριότητας: Σε περιπτώσεις πολυκατοικιών ή άλλων κτηρίων, η συγκυριότητα μεταξύ φυσικών προσώπων συχνά δημιουργεί πρακτικά προβλήματα. Η εταιρική μορφή διαχείρισης διευκολύνει τη λήψη αποφάσεων και τη λειτουργική διαχείριση.

Το σημαντικότερο: δεν προκύπτει ουσιαστική δημοσιονομική απώλεια. Αντιθέτως, προωθείται η ένταξη μικροϊδιοκτητών σε οργανωμένες δομές με αυξημένη λογοδοσία και συμμόρφωση, συμβάλλοντας στην υγιή ανάπτυξη της αγοράς ακινήτων.

Ίσως ήρθε η ώρα να ξαναδούμε με σύγχρονη ματιά αυτή την απλή, πρακτική και λογική πρόταση.